Παρασκευή, 27 Δεκεμβρίου 2013

αδίδακτο: το κείμενο της συμμαχίας Λακεδαιμονίων και Τισσαφέρνη



ΚΕΙΜΕΝΟ
 ‘᾿Επὶ τοῖσδε ξυμμαχίαν ἐποιήσαντο πρὸς βασιλέα καὶ Τισσαφέρνην Λακεδαιμόνιοι καὶ οἱ ξύμμαχοι. ὁπόσην χώραν καὶ πόλεις βασιλεὺς ἔχει καὶ οἱ πατέρες οἱ βασιλέως εἶχον, βασιλέως ἔστω· καὶ ἐκ τούτων τῶν πόλεων ὁπόσα ᾿Αθηναίοις ἐφοίτα χρήματα ἢ ἄλλο τι, κωλυόντων κοινῇ βασιλεὺς καὶ Λακεδαιμόνιοι καὶ οἱ ξύμμαχοι ὅπως μήτε χρήματα λαμβάνωσιν ᾿Αθηναῖοι μήτε ἄλλο μηδέν. καὶ τὸν πόλεμον τὸν πρὸς ᾿Αθηναίους κοινῇ πολεμούντων βασιλεὺς καὶ Λακεδαιμόνιοι καὶ οἱ ξύμμαχοι· καὶ κατάλυσιν τοῦ πολέμου πρὸς ᾿Αθηναίους μὴ ἐξέστω ποιεῖσθαι, ἢν μὴ ἀμφοτέροις δοκῇ, βασιλεῖ καὶ Λακεδαιμονίοις καὶ τοῖς ξυμμάχοις. ἢν δέ τινες ἀφιστῶνται ἀπὸ βασιλέως, πολέμιοι ὄντων καὶ Λακεδαιμονίοις καὶ τοῖς ξυμμάχοις· καὶ ἤν τινες ἀφιστῶνται ἀπὸ Λακεδαιμονίων καὶ τῶν ξυμμάχων, πολέμιοι ὄντων βασιλεῖ κατὰ ταὐτά.’ (Θ. 8.18)
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ
1.       Να μεταφραστεί το κείμενο
2.       Να γραφεί ό,τι ζητείται για καθέναν από τους ακόλουθους τύπους:

  •   ἐποιήσαντο: β΄ ενικό προστακτικής του ίδιου χρόνου

  •   βασιλεύς: η κλητική ενικού και η δοτική πληθυντικού

  •   πατέρες: οι πλάγιες πτώσεις στον ίδιο αριθμό

  •   λαμβάνωσιν: το απαρέμφατο μέλλοντα και παρακειμένου

  •   μηδέν: η γενική και δοτική του θηλυκού

  •   πολεμούντων: το β΄ ενικό και πληθυντικό προστακτικής στον ίδιο χρόνο

  •   ἐξέστω: η μτχ. στον ίδιο χρόνο

  •   ἀφιστῶνται: ο αντίστοιχος τύπος στον παρακείμενο

  •   τινες: ο αντίστοιχος τύπος στο ουδέτερο

  •   ἐφοίτα:το ίδιο πρόσωπο σε όλες τις εγκλίσεις του ενεστώτα

3.    καὶ κατάλυσιν τοῦ πολέμου πρὸς ᾿Αθηναίους μὴ ἐξέστω ποιεῖσθαι, ἢν μὴ ἀμφοτέροις δοκῇ, βασιλεῖ καὶ Λακεδαιμονίοις καὶ τοῖς ξυμμάχοις: Να εξαρτηθεί από το οὗτοι ἐψηφίσαντο
4. ἢν δέ τινες ἀφιστῶνται ἀπὸ βασιλέως, πολέμιοι ὄντων καὶ Λακεδαιμονίοις καὶ τοῖς ξυμμάχοις: Να χαρακτηριστεί το είδος του υποθετικού λόγου και να μετατραπεί σε εκείνο του πραγματικού.
5. Να προσδιοριστεί η συντακτική θέση των λέξεων-φράσεων που ακολουθούν:
§  ὁπόσην χώραν καὶ πόλεις βασιλεὺς ἔχει
§  βασιλέως (δεύτερο)
§  ὅπως μήτε χρήματα λαμβάνωσιν ᾿Αθηναῖοι μήτε ἄλλο μηδέν
§  τοῦ πολέμου
§  ποιεῖσθαι
§  ἀμφοτέροις
§  βασιλεῖ καὶ Λακεδαιμονίοις καὶ τοῖς ξυμμάχοις
§  Λακεδαιμονίοις καὶ τοῖς ξυμμάχοις
§  ἀπὸ Λακεδαιμονίων
6. καὶ ἤν τινες ἀφιστῶνται ἀπὸ Λακεδαιμονίων καὶ τῶν ξυμμάχων, πολέμιοι ὄντων βασιλεῖ κατὰ ταὐτά: Να συμπτυχθεί η δευτερεύουσα πρόταση της ημιπεριόδου στο αντίστοιχο είδος μτχ.



Τρίτη, 24 Δεκεμβρίου 2013

αδίδακτο:οι Έλληνες του Ξενοφώντα σε... περιπέτειες



ΚΕΙΜΕΝΟ
οἱ δὲ ῞Ελληνες ἀναβάντες ἐστρατοπεδεύοντο ἐν πολλαῖς κώμαις καὶ τἀπιτήδεια πολλὰ ἐχούσαις. καὶ τὰ μὲν ἄλλα οὐδὲν ὅ τι καὶ ἐθαύμασαν· τὰ δὲ σμήνη πολλὰ ἦν αὐτόθι, καὶ τῶν κηρίων ὅσοι ἔφαγον τῶν στρατιωτῶν πάντες ἄφρονές τε ἐγίγνοντο καὶ ἤμουν καὶ κάτω διεχώρει αὐτοῖς καὶ ὀρθὸς οὐδεὶς ἐδύνατο ἵστασθαι, ἀλλ' οἱ μὲν ὀλίγον ἐδηδοκότες σφόδρα μεθύουσιν ἐῴκεσαν, οἱ δὲ πολὺ μαινομένοις, οἱ δὲ καὶ ἀποθνῄσκουσιν. ἔκειντο δὲ οὕτω πολλοὶ ὥσπερ τροπῆς γεγενημένης, καὶ πολλὴ ἦν ἀθυμία. τῇ δ' ὑστεραίᾳ ἀπέθανε μὲν οὐδείς, ἀμφὶ δὲ τὴν αὐτήν πως ὥραν ἀνεφρόνουν· τρίτῃ δὲ καὶ τετάρτῃ ἀνίσταντο ὥσπερ ἐκ φαρμακοποσίας. (Ξενοφῶν, Κύρου Ἀνάβασις, 4.8.19-21)
ΣΧΟΛΙΑ
τὰ ἐπιτήδεια = τα απαραίτητα για τη ζωή / σμῆνος = σύνολο μελισσών, μελίσσι / κηρίον, τό = κηρήθρα / ἐσθίω + γενική = τρώω από κάτι / ἤμουν: πρτ. του ρ. ἐμέω-ῶ = κάνω εμετό / κάτω διεχώρει (απρόσωπο) αὐτοῖς = υπόφεραν από διάρροια / ἔοικα + δοτ. = μοιάζω με· + κτγρμτ. μτχ. φαίνομαι (μεθύουσιν ἐῴκεσαν = έμοιαζαν με μεθυσμένους, φαίνονταν όμοιοι με μεθυσμένους)/ μαίνομαι = είμαι μανιακός-τρελός-παράφρων/ ἀναφρονῶ = συνέρχομαι, ανακτώ τα λογικά μου / φαρμακοποσία, ἡ = η λήψη φαρμάκου
ΑΣΚΗΣΕΙΣ
1. Να γραφεί ό,τι ζητείται για καθέναν από τους γραμματικούς τύπους που ακολουθούν:
·       ἀναβάντες: η προστακτική στον ίδιο χρόνο· η μτχ. στον μέλλοντα
·       ἐχούσαις: ο αντίστοιχος τύπος στον αόριστο
·       ὅ τι: ο αντίστοιχος τύπος στον άλλον αριθμό
·       ἒθαύμασαν: ο αντίστοιχος τύπος στον μέλλοντα
·       πολλά: ο αντίστοιχος τύπος στους άλλους βαθμούς
·       ἔφαγον: οι χρόνοι του ρήματος στο α΄  ενικό
·       τῶν στρατιωτῶν: η κλητική ενικού και η γενική πληθυντικού
·       πάντες: οι πλάγιες πτώσεις στα τρία γένη στον αντίθετο αριθμό
·       ἄφρονες: η κλητική ενικού και η δοτική πληθυντικού στο ίδιο γένος
·       κάτω: τα παραθετικά του
·       αὐτοῖς: το είδος της αντωνυμίας (οριστική ή επαναληπτική;)
·       οὐδείς: η γενική και η δοτική ενικού σε αρσενικό και θηλυκό
·       ἐδύνατο: το γ΄ ενικό υποτακτικής και ευκτικής ενεστώτα
·       ἵστασθαι: το γ΄ ενικό υποτακτικής και ευκτικής ενεστώτα
·       ὀλίγον: τα παραθετικά του επιρρήματος
·       ἀποθνῄσκουσιν: η οριστική παρακειμένου στο α΄, β΄ και γ΄ πληθυντικό
·       ἀνίσταντο: η προστακτική στον αόριστο (ἀνέστην)
2.  Να προσδιοριστεί η συντακτική θέση των μετοχών του κειμένου 
3.  ἀναβάντες, ἐχούσαις: Να αναλυθούν οι μετοχές στο αντίστοιχο είδος δευτερεύουσας πρότασης. 
4.  Να προσδιοριστεί το είδος και η συντακτική θέση της πρότασης που έχει ρήμα το ἔφαγον 
5.  οἱ δὲ ῞Ελληνες ἀναβάντες ἐστρατοπεδεύοντο ἐν πολλαῖς κώμαις καὶ τἀπιτήδεια πολλὰ ἐχούσαις: Να εξαρτηθεί από το α.  Ξενοφῶν ἔλεγε και να τραπεί σε απαρεμφατική, και β. Ξενοφῶν ὁρᾷ και να τραπεί σε μτχ.